Cây dã hương (nhiều nơi viết, đọc là rã hương) là tên dân gian miền Bắc của cây long não. Cái tên gắn với những cây cổ thụ nghìn năm ở đình, đền làng quê – nổi tiếng nhất là cây dã hương ở xã Tiên Lục (Bắc Giang). Bài này giải thích dã hương là cây gì, vì sao có nhiều tên gọi, câu chuyện các cây dã hương cổ thụ, cách phân biệt với những cây tên gần giống và mua cây dã hương ở đâu.
Trả lời nhanh:
- Dã hương là cây gì? Chính là cây long não, Cinnamomum camphora, họ Long não (Lauraceae).
- Dã hương hay rã hương? Cùng một cây; “dã hương” phổ biến ở miền Bắc, “rã hương” là cách viết khác thường gặp khi mua bán cây.
- Cây dã hương nghìn năm: ở xã Tiên Lục, Lạng Giang, Bắc Giang; cao khoảng 36 m, chu vi gốc khoảng 8–11 m (VOV).
- Không nhầm với: cây hoa dạ hương, hoa dạ lan hương, re hương, vù hương – là các cây khác.
Cây dã hương là cây gì?
Dã hương là cây gỗ lớn thường xanh, tán tròn rộng, lá vò có mùi long não – đúng đặc điểm của cây long não. Nhiều tài liệu và báo chí gọi chung “cây dã hương (long não)”. Theo cách giải thích dân gian, chữ “dã hương” là hương thơm đồng nội: mùi thơm từ lá, nhựa, hoa của cây lan xa. Đặc điểm sinh học, cách nhận biết chi tiết xem tại bài cây long não.
| Tên gọi | Nơi dùng / ghi chú |
|---|---|
| Dã hương | Miền Bắc (Bắc Giang, Bắc Ninh, Nam Định…), gắn với cây cổ thụ ở đình, đền |
| Rã hương | Cách viết khác, thường gặp ở miền Nam và khi mua bán cây |
| Long não | Tên phổ thông, dùng trong sách, tài liệu |
| Dạ hương | Tên địa phương của long não ghi trong bảng phân loại gỗ 1977 |
Cây dã hương nghìn năm tuổi ở Bắc Giang
Cây dã hương ở xã Tiên Lục, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang được xem là một trong những cây dã hương lớn nhất. Theo VOV, cây cao khoảng 36 m, chu vi gốc khoảng 8,3–11 m, đường kính thân trên 2,5 m, phải khoảng 8 người ôm mới xuể. Năm 1989, cây nằm trong cụm di tích được Bộ Văn hóa – Thông tin xếp hạng cùng đình Viễn Sơn, chùa Phúc Quang, đình Thuận Hòa và đền Tiên Lục.
Người dân địa phương gọi cây là “cây Dã nghìn năm”, coi như vị thần che chở cho làng và lưu truyền nhiều giai thoại về cây; mỗi dịp lễ hội, cây là nơi dân làng tụ họp. Đây là ví dụ rõ nhất cho tuổi thọ rất dài và sức sống bền bỉ của long não.
Những cây long não cổ thụ khác
Ngoài Bắc Giang, nhiều đình, chùa, trường học, công sở cũ ở Việt Nam còn những cây long não cổ thụ, tán rộng – ví dụ cây long não trong khuôn viên biệt điện Bảo Đại ở Buôn Ma Thuột (ảnh trên). Ở Nhật Bản, long não (kusunoki) cổ thụ thường mọc ở đền thờ và được bảo vệ như di sản thiên nhiên.
Phân biệt dã hương với các cây tên gần giống
| Tên | Là cây gì | Khác dã hương ở điểm nào |
|---|---|---|
| Dạ hương (hoa) | Cây bụi hoa nở về đêm, thơm nồng | Cây bụi nhỏ, trồng lấy hoa; không phải cây gỗ lớn |
| Dạ lan hương | Cây hoa thân củ | Cây thân thảo, trồng chậu lấy hoa |
| Re hương | Cinnamomum parthenoxylon, cùng chi | Loài khác, gỗ cũng thơm; bảng phân loại gỗ xếp riêng |
| Vù hương | Một loài Cinnamomum khác | Loài khác, thường mọc tự nhiên trong rừng |
Gỗ dã hương có tốt không?
Gỗ dã hương chính là gỗ long não: có mùi thơm, ít bị mối mọt, thớ mịn, dễ gia công; xếp nhóm IV theo bảng phân loại gỗ Việt Nam. Gỗ dùng làm rương, tủ, bàn ghế, tượng, đồ mỹ nghệ. Cây dã hương cổ thụ ở đình, đền thường được bảo vệ, không khai thác. Chi tiết: gỗ long não có tốt không, thuộc nhóm mấy.
Trồng cây dã hương làm gì?
- Cây bóng mát, cây công trình: đường phố, sân đình, sân trường, khuôn viên cơ quan, khu công nghiệp.
- Trồng thay thế, bổ sung cây cổ thụ: nhiều làng trồng dã hương mới cạnh cây già để giữ cảnh quan.
- Dải cây che chắn, rừng phòng hộ nhờ tán dày, xanh quanh năm.
Dã hương lớn nhanh khi còn trẻ, tán rộng và rễ khỏe, vì vậy cần chừa khoảng cách đủ xa nhà, tường. Hướng dẫn chi tiết: cách trồng cây long não (dã hương); cân nhắc vị trí quanh nhà: có nên trồng cây dã hương trước nhà.
Mua cây dã hương (rã hương) ở đâu?
Cây dã hương trồng làm cảnh, làm cây công trình đều là cây nhân giống ở vườn ươm. Khi mua nên xem thân thẳng, không sâu đục, bầu rễ chắc, lá xanh bóng, vò lá có mùi long não rõ.
Cung cấp cây dã hương (rã hương, long não)
Vườn ươm cây cảnh I Love Gardening (ILG) có cây rã hương (dã hương) các cỡ: rã hương cao 70 cm, rã hương cao 2,5 m, cùng long não cao 3 m và cây công trình cao 5–6 m, đường kính thân 15–20 cm. Xem thêm cây long não sỉ, lẻ. Giao cây toàn quốc (có tính phí), dịch vụ trồng cây (có tính phí) với đội ngũ nhiều kinh nghiệm, tư vấn kỹ thuật chăm sóc sau khi mua; nhận cung cấp sỉ cho công trình.
📞 Gọi/Zalo 0933 482 472 (Mr. Tâm).
Câu hỏi thường gặp
Cây dã hương còn gọi là cây gì?
Còn gọi là long não, rã hương; tên khoa học Cinnamomum camphora.
Cây dã hương nghìn năm tuổi ở đâu?
Nổi tiếng nhất là cây ở xã Tiên Lục, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang.
Cây dã hương có tác dụng gì?
Làm cây bóng mát, lấy gỗ thơm, tinh dầu long não dùng trong dầu xoa ngoài da. Không ăn lá, không uống tinh dầu – xem cây long não có tác dụng gì, có độc không.
Gỗ dã hương thuộc nhóm mấy?
Nhóm IV theo bảng phân loại gỗ Việt Nam (Quyết định 2198/CNR năm 1977, ghi tên “Long não – Dạ hương”).
Xem thêm: Cây long não – tổng quan · Gỗ long não · Cách trồng cây long não.
Tài liệu tham khảo: VOV – Chiêm ngưỡng cây Dã Hương nghìn năm tuổi ở Bắc Giang; Bộ Lâm nghiệp – Quyết định 2198/CNR (1977); UF/IFAS Extension – Cinnamomum camphora.
Biên soạn: Vườn ươm cây cảnh I Love Gardening – cập nhật tháng 11/2026
